Van kantoor naar woning als antwoord op de crisis?

zondag 24 oktober 2010

De leegstand op de kantorenmarkt is enorm. Het tekort aan betaalbare kleine en middelgrote woningen ook. Lege kantoren zouden de plek kunnen bieden aan duizenden wooneenheden per jaar, juist in die categorie, zegt Jean Bapiste Benraad. Sinds kort adviseert hij VROM, de provincie Utrecht en onder andere Nieuwegein over kantorentransformatie.

Een begrip dat, hoewel de belangstelling groeit, nog niet populair is. Benraad: ‘Bijtransformatie gaat het om bezit wat er al staat. Het voordeel daarvan is het
gebruik van bestaande infrastructuur. Volgens analisten heeft het voor beleggers
en kantooreigenaren geen zin meer te wachten tot het beter wordt, want dat wordt het niet. De economie kan wel aantrekken maar op een andere manier. Mensen werken thuis en het aantal zzp’ers neemt snel toe. Dat leidt tot een overcapaciteit aan kantoorruimte en wordt alleen maar groter. De eerste optie is rigoureus slopen. Op de vrijkomende grond kun je geen kantoor terugbouwen want daar zijn er al te veel van. Het terugbouwen van woningen is ook geen optie want daar is het investeringsklimaat niet naar. Blijft over de ombouw tot een andere bestemming: de kantorentransformatie.'

In Nieuwegein staat een aantal kantoren leeg met de rug tegen het centrum. Een prima plek om betaalbare woningen voor ouderen, eventueel met zorgcomponent, te realiseren. Kantoren hebben vaak een natuurlijke overmaat, met een groot trappenhuis, een grote hal en grote entree. Flexibele gebouwen op basis van kolommen met dragende gevels zonder dragende muren. Een goede aanvulling voor mensen die vroeger een sociale woning met tuintje hadden, en levert eenheden die geschikt zijn voor starters. Zo komt
de broodnodige doorstroming op de woningmarkt op gang.

Natuurlijk zijn er de nodige bestuurlijke hobbels. Een welstandscommissie moet bereid zijn een kantoorgevel te accepteren waarachter wordt gewoond. Gemeenten moeten ook bereid zijn dit soort verbouwplannen te toetsen aan het Bouwbesluit bestaande bouw. ‘Maar als je een gelijkwaardige oplossing hebt die niets afdoet aan de veiligheid en kwaliteit kan het’, aldus Benraad. Dat blijkt uit onderzoek van het SBR, het kenniscentrum voor de bouw, de regelgeving zit niet in de weg.

‘Enige terughoudendheid om kantoren alsnog een woningbestemming te geven is op zijn plaats’, zo staat het in ons programma. Echter, het ombouwen van
leegstaande kantoorgebouwen naar (starters)woningen lijkt nu toch een logische en duurzame maatregel te zijn, een bestuurlijke heroverweging waard. Wat vindt u van dit standpunt?

Bron: VNGMagazine nummer 24, 22 oktober 2010